Festiwal Polskich Filmów Fabularnych wkracza w drugą pięćdziesiątkę. Filmem otwarcia 51. święta naszej kinematografii będzie konkursowy „Dziki, dziki wschód” Jana Holoubka, który sześć lat temu w Gdyni otrzymał nagrodę za najlepszy debiut reżyserski („25 lat niewinności” ). Gala, pokaz i spotkanie z twórcami polskiego westernu osadzonego w realiach II wojny światowej już 21 września w Teatrze Muzycznym. Starsi widzowie zapewne kojarzą ten gatunek filmowy – nazywany także easternem nad Wisłą – z Gustawem Holoubkiem, słynnym ojcem Jana. Wybitny aktor zagrał główną rolę w „Prawie i pięści” (1964) w reżyserii Jerzego Hoffmana i Edwarda Skórzewskiego. Film utrzymany z westernowej konwencji powstał 10 lat przed narodzinami festiwalu, i już choćby z tego tytułu ominęły go wielkie nagrody, ale w późniejszych czasach był wyróżniany i nominowany w plebiscytach retrospektywnych. Co ciekawe, 50 lat temu Gustaw Holoubek pojawił się na FPFF również w roli reżysera. Jego „Mazepa” był jednym z 27 filmów zgłoszonych do konkursu głównego. Wielkim kunsztem aktorskim zachwycał festiwalową publiczność już przed półwieczem. Pierwszym takim spotkaniem z Holoubkiem była rola doktora Gotarda w surrealistycznym „Sanatorium pod Klepsydrą” Wojciecha Jerzego Hasa. Film nagrodzony w Gdańsku za najlepszą scenografię był jednym z 16, które rywalizowały z dziełem uznawanym za narodowe...
Tak to się zaczęło – 52 lat temu w dawnym gdańskim kinie Leningrad, późniejszym Neptunie, z Danielem Olbrychskim – Kmicicem w najważniejszej roli męskiej. „Potop” Jerzego Hoffmana był pierwszy filmem pokazanym na I Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych i pierwszym w dziejach tego najważniejszego przeglądu naszej kinematografii zdobywcą Lwów Gdańskich. Jeszcze nie Złotych. Nazwa nagrody głównej zmieniała się (podobnie jak nazwa festiwalu) wraz ze zmieniającymi się trójmiejskimi okolicznościami filmowego święta. Już od pierwszego, Potopowego wydania było ono równie gdańskie, co i sopockie. Ba, większość projekcji widzowie oglądali w sopockich kinach „Bałtyk” i „Polonia”. Oficjalne przenosiny festiwalu do Gdyni nastąpiły w roku 1987, ale jeszcze przez siedem lat zdobywcy głównych laurów odbierali Złote Lwy Gdańskie, jako ostatni – ex-aequo Radosław Piwowarski za „Kolejność uczuć” i Grzegorz Królikiewicz za „Przypadek Pekosińskiego” (1993). Modyfikację przeszła wówczas statuetka zaprojektowana przez artystę rzeźbiarza Piotra Soleckiego. Lwy odświeżył Czesław Gajda, jeden z siedmiu współautorów pomnika Obrońców Wybrzeża na Westerplatte. Złoto pojawiło się w nazwie nagród w 1979 roku, kiedy jury obradujące pod przewodnictwem Jerzego Passendorfera za najlepszy obraz VI FPFF uznało „Amatora” w reżyserii Krzysztofa Kieślowskiego. A kto zdobył pierwsze Złote, ale już nie Gdańskie trofeum? Rok 1994 należał do Kazimierza Kutza, który w konkursie głównym zaprezentował nam dwa filmy – „Śmierć jak kromka chleba” i „Zawróconego”. Zwycięstwo tego drugiego było swego rodzaju znakiem czasów. Oznaczało, że ze stanu wojennego i Solidarności można już się śmiać, nie trzeba podchodzić do tego martyrologicznie i na kolanach. W pierwszoplanowej roli festiwalowej niedoszłego konfidenta, który przeobraża się niemal w opozycjonistę wystąpił Zbigniew Zamachowski. 4.09.2026 / fot. KFP

dodaj do koszyka wszystkie wyświetlone zdjęcia